COVID-19 ve kalp hastalıkları, özellikle önceden kalp-damar rahatsızlığı bulunan kişiler açısından dikkatle değerlendirilmesi gereken iki önemli sağlık konusudur. SARS-CoV-2 virüsünün neden olduğu COVID-19, öncelikle solunum sistemini etkileyen bir enfeksiyon olmakla birlikte kalp ve damar sisteminde de çeşitli sorunlara yol açabilir. Enfeksiyon sırasında gelişen iltihabi yanıt, oksijen ihtiyacındaki değişiklikler ve kanın pıhtılaşma eğilimindeki artış, bazı hastalarda kalbin çalışma düzenini etkileyebilir.
Koroner arter hastalığı, kalp yetmezliği, kardiyomiyopati veya başka bir kalp-damar hastalığı bulunan kişilerde COVID-19 enfeksiyonunun ağır seyretme riski artabilir. İleri yaş ve diyabet, obezite, kronik böbrek hastalığı gibi eşlik eden sağlık sorunları da risk değerlendirmesinde önem taşır. Bununla birlikte her kalp hastasının COVID-19'u ağır geçireceği anlamına gelmez. Kişisel risk; hastalığın türü, kontrol düzeyi, yaş ve genel sağlık durumu birlikte değerlendirilerek belirlenir.
Doç. Dr. Fatih Koç'un kardiyoloji alanındaki değerlendirme yaklaşımında, hastanın mevcut kalp hastalığının özellikleri, kullandığı ilaçlar, belirtileri ve gerekli tetkik sonuçları birlikte ele alınmalıdır. COVID-19 geçiren kalp hastalarında amaç, enfeksiyonun genel seyrini değerlendirmenin yanı sıra kalp-damar sistemini ilgilendiren olası komplikasyonları da zamanında fark etmektir.
COVID-19 enfeksiyonu, vücutta iltihabi yanıtı artırabilir ve bazı kişilerde kalp kası, kalp zarı, damarlar veya kalbin elektriksel ileti sistemi üzerinde etkiler oluşturabilir. Özellikle önceden kalp hastalığı bulunan kişilerde enfeksiyon sırasında kalbin iş yükü artabilir ve mevcut hastalığın kontrolü zorlaşabilir.
Bu komplikasyonların her COVID-19 hastasında gelişmediği unutulmamalıdır. Belirtiler ve klinik bulgular doğrultusunda gerekli kardiyolojik incelemeler planlanır. Göğüs ağrısı, belirgin nefes darlığı, bayılma veya yeni başlayan ciddi çarpıntı gibi belirtiler gecikmeden değerlendirilmelidir.
Kalp hastalarında COVID-19 riski, mevcut hastalığın türüne ve şiddetine göre farklılık gösterir. Özellikle kalp fonksiyonları belirgin ölçüde etkilenmiş veya birden fazla kronik hastalığı bulunan kişilerde daha dikkatli takip gerekebilir.
Yüksek tansiyon veya kolesterol yüksekliği bulunan kişilerin riski de genel sağlık durumlarıyla birlikte değerlendirilmelidir. Tek başına bir tanı üzerinden COVID-19'un nasıl seyredeceğini öngörmek mümkün değildir. Yaş, eşlik eden hastalıklar, kalp fonksiyonları ve güncel klinik durum birlikte dikkate alınmalıdır.
Miyokardit, kalp kasının iltihaplanmasıdır. COVID-19 enfeksiyonu sonrasında bazı kişilerde gelişebilir. Göğüs ağrısı, nefes darlığı, çarpıntı, halsizlik ve egzersiz kapasitesinde azalma gibi belirtiler görülebilir. Miyokardit şüphesinde EKG, kan testleri, ekokardiyografi ve gerekli durumlarda kardiyak MR gibi yöntemlerden yararlanılabilir. Tanı ve takip, klinik bulgulara göre planlanır.
Perikardit, kalbi çevreleyen zarın iltihaplanmasıdır. Göğüs ağrısı, özellikle derin nefes alırken veya yatarken artan rahatsızlık hissi görülebilir. COVID-19 sonrasında ortaya çıkan göğüs ağrısının doğrudan perikardite bağlanması doğru değildir. Kalp krizi ve diğer önemli nedenlerin dışlanması için tıbbi değerlendirme gerekir.
COVID-19 ve kalp ritim bozuklukları arasındaki ilişki, enfeksiyon sırasında gelişen ateş, iltihabi yanıt, oksijen düzeyindeki değişiklikler ve elektrolit dengesizlikleriyle bağlantılı olabilir. Çarpıntı, kalp atımında hızlanma veya düzensizlik görülebilir. Yeni başlayan ya da belirgin şekilde artan ritim şikâyetlerinde EKG ve gerektiğinde Holter gibi ritim takip yöntemleri kullanılabilir.
Kalp yetmezliği bulunan kişilerde COVID-19, enfeksiyonun vücutta oluşturduğu ek yük nedeniyle nefes darlığı, halsizlik ve ödem gibi belirtilerin artmasına neden olabilir. Ateş, sıvı dengesi değişiklikleri ve solunum sisteminin etkilenmesi kalbin iş yükünü artırabilir. Bu nedenle kalp yetmezliği hastalarının enfeksiyon sırasında belirtilerini takip etmesi ve hekimleriyle iletişim kurması önemlidir.
Koroner arter hastalığı bulunan kişilerde COVID-19 enfeksiyonu sırasında kalbin oksijen ihtiyacı artabilir. Enfeksiyonla ilişkili iltihabi süreçler ve damar içi pıhtılaşma mekanizmaları da kalp-damar sistemi üzerinde etkili olabilir. Göğüste baskı, sıkışma veya ağrı gibi yeni belirtiler ortaya çıkarsa bunların enfeksiyona bağlı olduğu düşünülerek beklenmemeli, acil değerlendirme yapılmalıdır.
COVID-19 enfeksiyonu, özellikle ağır seyreden vakalarda kanın pıhtılaşma mekanizmalarını etkileyebilir. Derin ven trombozu ve akciğer embolisi gibi ciddi damar sorunları gelişebilir. Tek taraflı bacak şişliği, ağrı, ani nefes darlığı ve göğüs ağrısı önemli uyarı işaretleridir. Bu belirtiler acil tıbbi değerlendirme gerektirir.
COVID-19 sonrasında bazı kişilerde çarpıntı, çabuk yorulma, nefes darlığı ve fiziksel aktiviteye tahammülde azalma devam edebilir. Bu yakınmaların nedenleri farklı olabilir; ritim bozukluğu, kalp-damar sorunları, solunum sistemi etkilenmesi veya enfeksiyon sonrası gelişen diğer durumlar araştırılabilir. Şikâyetlerin süresi ve şiddetine göre kardiyolojik değerlendirme planlanmalıdır.
Uzamış COVID-19 (Long COVID), enfeksiyon sonrasında devam eden veya yeni ortaya çıkan ve farklı vücut sistemlerini etkileyebilen belirtilerle tanımlanır. Çarpıntı, göğüs rahatsızlığı, nefes darlığı ve yorgunluk bazı kişilerde uzun süre devam edebilir. Bu belirtilerin kalp kaynaklı olup olmadığının belirlenmesi için hastanın öyküsü, muayenesi ve gerekli testleri birlikte değerlendirilmelidir.
COVID-19 geçiren her kişinin rutin olarak kapsamlı kalp tetkiklerinden geçmesi gerekmez. Ancak önceden kalp hastalığı bulunan, enfeksiyonu ağır geçiren veya sonrasında göğüs ağrısı, çarpıntı, bayılma ve belirgin nefes darlığı yaşayan kişilerde kardiyolojik kontrol gerekebilir. Kontrolün kapsamı hastanın şikâyetlerine ve klinik durumuna göre belirlenir.
Kalp hastalarının COVID-19 döneminde dikkat etmesi gereken en önemli konular, mevcut tedavinin aksatılmaması, enfeksiyon belirtilerinin erken fark edilmesi ve gerekli durumlarda zaman kaybetmeden sağlık desteği alınmasıdır.
Doç. Dr. Fatih Koç'un kardiyolojik değerlendirme yaklaşımı açısından da hastanın mevcut tanısı, kullandığı ilaçlar, kalp fonksiyonları ve enfeksiyonun seyri birlikte ele alınmalıdır. Özellikle düzenli ilaç kullanan kişilerin tedavilerini kendi kararlarıyla değiştirmemesi önemlidir.
Özellikle kan sulandırıcı kullanan, kalp pili veya başka bir kardiyak cihazı bulunan ya da birden fazla kalp ilacı kullanan kişilerin COVID-19 tedavisi için ilaç seçimi konusunda hekim değerlendirmesi alması gerekir. Kan sulandırıcı ilaçların veya kalp ilaçlarının kendi kendine kesilmesi ciddi sağlık riskleri oluşturabilir.
COVID-19 aşıları, özellikle ağır hastalık ve hastaneye yatış riskinin azaltılmasında önemli bir koruyucu sağlık aracıdır. Kalp-damar hastalığı bulunan kişilerde aşı gereksinimi; yaş, mevcut hastalıklar, bağışıklık durumu, daha önceki aşılar ve güncel ulusal sağlık otoritesi önerileri dikkate alınarak değerlendirilmelidir.
COVID-19 enfeksiyonunun kendisi kalp kası iltihabı ve kalp zarı iltihabı gibi sorunlarla ilişkili olabilir. Aşı sonrasında miyokardit veya perikardit bildirimleri ise nadirdir ve belirli gruplarda daha sık görülmüştür. Aşı kararı, kişinin sağlık geçmişi ve olası yarar-risk dengesi dikkate alınarak verilmelidir.
COVID-19 enfeksiyonu sırasında veya sonrasında yeni başlayan ya da belirgin şekilde artan kalp-damar belirtileri tıbbi değerlendirme gerektirir. Özellikle mevcut kalp hastalığı bulunan kişilerin belirtilerini önemsemesi ve sağlık profesyoneline zamanında başvurması gerekir.
Şiddetli veya aniden başlayan göğüs ağrısı, ciddi nefes darlığı, bayılma ya da inme belirtileri acil durum olarak kabul edilmelidir. Bu durumda randevu beklenmemeli, 112 Acil Çağrı Merkezi aranmalıdır.
Doç. Dr. Fatih Koç, kardiyoloji alanındaki uzmanlığı kapsamında kalp ve damar hastalıklarının tanı, takip ve tedavi süreçlerinde çalışmaktadır. COVID-19 geçiren veya enfeksiyon sonrasında kalp kaynaklı olabilecek şikâyetler yaşayan kişilerde değerlendirme, hastanın mevcut kardiyolojik tanısı ve klinik bulguları doğrultusunda planlanmalıdır.
Hastanın öyküsüne ve belirtilerine göre EKG, ekokardiyografi, Holter EKG, kan testleri veya gerekli görülen diğer incelemeler değerlendirilebilir. Her hastada aynı testlerin yapılması gerekmez. Amaç, mevcut kalp hastalığının durumunu incelemek ve COVID-19 sonrasında ortaya çıkabilecek olası kardiyovasküler sorunları uygun yöntemlerle araştırmaktır.
Kalp hastaları ve COVID-19 konusunda en önemli yaklaşım; mevcut tedaviyi hekim önerisi doğrultusunda sürdürmek, enfeksiyon belirtilerini takip etmek ve yeni gelişen kalp-damar şikâyetlerini gecikmeden değerlendirmektir. Kalp sağlığınızla ilgili sorularınız veya COVID-19 sonrasında devam eden şikâyetleriniz varsa kardiyoloji değerlendirmesi için başvurabilirsiniz.
Kalp ve damar hastalıkları, anjiyo, stent ve diğer kardiyolojik değerlendirme ve tedavi seçenekleri hakkında bilgi almak ve randevu oluşturmak için iletişime geçebilirsiniz.
© 2027 Doç. Dr. Fatih Koç Tüm Hakları Saklıdır. Bu sitenin içeriği, tasarımı ve yazılımı telif hakkı kanunlarıyla korunmaktadır. Yazılı izin olmadan kullanılamaz. Sitemizde yer alan yazı ve görseller tamamen bilgilendirme amaçlıdır. Teşhis ve tedavi yerine geçmez ve tıbbi danışmanlık niteliği taşımaz.
Dakika Reklam tarafından hazırlanmıştır.